Socialistische Partij Openbaar vervoer
Inhoud |
Pak de trein terug
Opeenvolgende kabinetten hebben door hun streven naar privatisering van de Nederlandse Spoorwegen een chaos gemaakt. Treinen rijden niet of te laat, zijn vol en vies, onveilig voor reiziger en personeel. De dienstverlening bij de NS wordt afgebroken en het bedrijf verhoogt zijn prijzen. Om een betrouwbaar treinvervoer te krijgen, moet het spoor weer als overheidsbedrijf gaan functioneren. Dat is mogelijk. De overheid bezit nog alle aandelen van de NS, maar zij heeft nog weinig zeggenschap. De NS dienen weer onder democratisch controle te komen. De overheid moet de trein terug pakken. In plaats van meer staanplaatsen of invoering van een derde klasse moet er juist meer comfort komen: ruimere zitplaatsen, meer plek voor bagage, meer stallingsplaats voor vouwfietsen en een modern reizigersinformatiesysteem, zodat wachten zonder te weten waarop tot het verleden gaat behoren. Met meer personeel kunnen we weer veilig meer treinen laten rijden. Met de invoering van een bovenspanning van 25 kilovolt kunnen treinen beduidend sneller en (na invoering van nieuwe veiligheidsmaatregelen en -technieken) effectiever gaan rijden. Dat leidt tot een beduidende capaciteitstoename. Een dergelijke investering is veel effectiever dan een peperduur prestigeproject als de Betuwelijn. Tijdige aanschaf van modern materieel moet voortaan gewaarborgd zijn. Door personentreinen standaard voorrang te geven op goederentreinen kan de dienstregeling aan treinreizigers beter worden gegarandeerd. Door aanleg van nieuwe passeersporen kunnen goederen-treinen beter tussen de personentreinen worden doorgeleid. Vanwege het belang van goede spoorverbindingen dient er op enkele plekken nieuwe spoorinfrastructuur aangelegd te worden. Zo moet de Hanzelijn er op de kortst mogelijke termijn komen. De noodzakelijke verdere verbetering van de spoorverbinding tussen de Randstad en Noord-Nederland moet gerealiseerd worden door verbetering van de bestaande lijnen, of de aanleg van een nieuwe intercitylijn (Zuiderzeelijn). Een prestigieuze magneetzweefbaan of HSL-lijn tussen Schiphol en Groningen moet er niet komen.
Noodplan Spoor
Met een Noodplan Spoor dienen, in afwachting van structurele oplossingen, de vertragingen zoveel mogelijk teruggebracht te worden en het aantal passagiers beduidend verhoogd. Daarvoor moeten investeringen in personeel en materieel naar voren worden gehaald, nieuwe megaprojecten in de ijskast gezet, buitenlandse investeringen van NS afgeblazen en alle opbrengsten van het spoor volledig geïnvesteerd worden ín het spoor. Bedrijven met meer dan honderd werknemers krijgen de verplichting om ten minste een kwart van de werknemers na de ochtendspits te laten beginnen. Met extra inzet van middelen en personeel dienen de ingezette en in te zetten tweedehands treinstellen zo snel mogelijk professioneel opgeknapt te worden, zodat in ieder geval de veiligheid gegarandeerd is, de geluidsinstallaties en verwarming werken, de deuren opengaan, de treinstellen elke morgen fris en schoon zijn en voorzien van Nederlandse aanduidingen op deuren, ramen, noodremmen en brandblussers. Alle treintarieven moeten, ter compensatie van het huidige ongemak voor de reizigers, bevroren worden, totdat een structurele kwaliteitsverbetering is behaald. Afgeschafte kortings-regelingen, zoals het avondretour, dienen te worden heringevoerd.
Bussen, trams en metro alternatief voor verstopping
Wie genoeg geld heeft reist in een mum van tijd overal naartoe; wie minder te besteden heeft mag steeds vaker wachten op de bus naar het winkelcentrum, de school, het bejaardentehuis of het naastgelegen dorp. Het is hoog tijd om de uitverkoop van het openbaar vervoer te stoppen. De zeggenschap over bus, trein, tram en metro hoort in overheidshanden. Dan kan een rigoureuze verbetering gerealiseerd worden.
Er moet meer geïnvesteerd worden in bussen, trams en metro's, maar ook in lijnen, bestemmingen, service en comfort. Daarbij dient extra gelet te worden op de eisen die mensen met een handicap en ouderen stellen aan het openbaar vervoer. Alle stations, haltes en voertuigen dienen toegankelijk gemaakt te worden voor minder valide reizigers. Nieuwe technieken als 'people movers' en 'light rail' moeten serieuze ontwikkelingskansen krijgen. In alle stedelijke gebieden dient ten minste op koopavonden en zaterdagen de 'winkelbus' tegen sterk gereduceerd tarief te rijden, van de buitengemeenten en aan de stadsrand gelegen parkeerplaatsen naar het stadscentrum. In een middelgrote stad dient, in navolging van ervaringen in het buitenland, een proef met vrij busvervoer te worden uitgevoerd waarbij bekeken wordt in hoeverre de extra kosten voor het vervallen van buskaartjes opwegen tegen de besparingen op infrastructuur en andere voorzieningen ten behoeve van autoverkeer. Het serviceniveau van het openbaar vervoer op het platteland dient beduidend verbeterd te worden. Op trams en risicovolle buslijnen horen conducteurs te komen en op metroperrons en busstations info- en toezichtposten. Bedrijven dienen aangespoord te worden om met bedrijfsvervoerplannen het openbaarvervoergebruik en het fietsgebruik van hun werknemers te stimuleren. Ondernemers op bedrijfsterreinen dienen gezamenlijk zorg te dragen voor spitsbuspendel van en naar het bedrijventerrein. In het landelijk gebied kan het voorzieningenniveau gehandhaafd blijven door een adequate en voldoende ondersteunde integratie van trein, bus, taxi en andere vormen van vervoer.
Openbaar vervoer beter toegankelijk maken
De afhankelijkheid van het openbaar vervoer is bij ouderen groter dan gemiddeld. Bij constructie van treinen, trams, metro's en bussen dient rekening gehouden te worden met de toegankelijkheid voor ouderen. Ook veilige stations en opstapplaatsen en een fijnmazig net van openbaar vervoer zijn voor ouderen van het grootste belang, ook om op hun leeftijd volop mee te kunnen draaien in de samenleving en om isolement te voorkomen.